Cyflyrau iechyd, anabledd a Chredyd Cynhwysol

Mae Credyd Cynhwysol yn taliad misol i’ch helpu gyda’ch costau byw. Efallai y gallwch ei gael os ydych ar incwm isel neu’n ddi-waith.

Darganfyddwch a ydych yn gymwys am Gredyd Cynhwysol.

Mae’r canllaw hwn hefyd ar gael yn Saesneg (English).

Os ydych yn byw yng Ngogledd Iwerddon, ewch i Gredyd Cynhwysol yng Ngogledd Iwerddon.

Os oes gennych gyflwr iechyd neu anabledd

Efallai y cewch swm ychwanegol o Gredyd Cynhwysol os oes gennych gyflwr iechyd neu anabledd sy’n eich atal rhag gweithio neu baratoi ar gyfer gwaith.

Mae eich taliad misol yn seiliedig ar eich amgylchiadau, er enghraifft eich cyflwr iechyd neu anabledd, incwm a chostau tai.

Os gwnaethoch gais newydd am Gredyd Cynhwysol ar neu ar ôl 3 Ebrill 2017 a bod gennych allu cyfyngedig i weithio, ni fyddwch yn cael y swm ychwanegol.

Salwch terfynol

Os ydych yn derfynol wael, efallai y cewch arian ychwanegol ar gyfer Credyd Cynhwysol. Os ydych yn gwneud cais newydd, gallwch ddatgan hyn yn ystod eich cais. Os ydych eisoes wedi gwneud cais, bydd angen i chi roi gwybod am hyn fel newid mewn amgylchiadau.

Unwaith y byddwch wedi gwneud hyn, byddwch yn darganfod os oes angen Asesiad Gallu i Weithio arnoch.

Asesiad Gallu i Weithio

Ar ôl i chi wneud cais am Gredyd Cynhwysol, mae angen i chi gwblhau’r Holiadur Credyd Cynhwysol gallu i weithio UC50W. Byddwch yn cael copi papur o’r ffurflen gyda’ch llythyr apwyntiad neu gallwch ei llenwi ar-lein a’i argraffu.

Llenwch y ffurflen a’i hanfon at y Gwasanaeth Ymgynghorol Asesiad Iechyd. Bydd y cyfeiriad ar eich llythyr apwyntiad.

Yna byddwch yn cael Asesiad Gallu i Weithio. Mae hyn i weld i ba raddau mae’ch salwch neu’ch anabledd yn effeithio ar eich gallu i weithio.

Yn seiliedig ar ganlyniad yr asesiad, fe’ch lleolir mewn un o 3 grŵp:

  • abl i weithio
  • gallu cyfyngedig i weithio - ni allwch weithio nawr, ond gallwch baratoi i weithio yn y dyfodol, er enghraifft trwy ysgrifennu CV
  • gallu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith - ni allwch weithio nawr ac nad oes disgwyl i chi baratoi ar gyfer gwaith yn y dyfodol

Sut mae’r asesiad yn effeithio ar eich cais

Os ydych yn abl i weithio, bydd angen i chi gytuno i chwilio am waith sy’n addas ar gyfer eich cyflwr iechyd, a bod yn barod i weithio.

Os oes gennych allu cyfyngedig i weithio, bydd eich anogwr gwaith yn trafod eich sefyllfa a chytuno ar gamau i’ch helpu i ddechrau paratoi ar gyfer gwaith.

Fe gewch arian ychwanegol os oes gennych allu cyfyngedig i weithio a gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith. Nid oes angen i chi chwilio am waith neu baratoi ar gyfer gwaith.

Eich cyfrifoldebau

Bydd angen i chi gytuno i wneud rhai pethau i barhau i gael Credyd Cynhwysol. Gelwir hyn eich ‘Ymrwymiad Hawlydd’.

Mae’ch ymrwymiad yn seiliedig ar eich sefyllfa ac efallai y bydd canlyniad eich Asesiad Gallu i Weithio’n effeithio arno.

Newidiadau i’ch amgylchiadau

Mae’n rhaid i chi roi gwybod am unrhyw newid mewn amgylchiadau ar unwaith, gan gynnwys:

  • newidiadau i’ch cyflwr, er enghraifft mae’n gwella neu’n gwaethygu
  • cyflwr iechyd newydd
  • unrhyw newidiadau eraill, fel dod o hyd i swydd neu symud i mewn gyda phartner

Sut mae dechrau gwaith yn effeithio ar eich cais

Efallai y byddwch yn parhau i gael Credyd Cynhwysol os yw’ch cyflwr yn newid a gallwch ddechrau gweithio eto.

Ni fydd eich taliad yn newid hyd nes i chi ennill dros swm penodol.

Siaradwch â’ch anogwr gwaith neu defnyddiwch gyfrifiannell budd-daliadau i ddarganfod sut y gallai dechrau gwaith effeithio ar eich taliad Credyd Cynhwysol.

Cymorth arall y gallwch ei gael

Os ydych yn hawlio Credyd Cynhwysol, efallai y byddwch hefyd yn cael help gyda chostau tai a chostau gofal plant.

Defnyddiwch gyfrifiannell budd-daliadau i ddarganfod pa fudd-daliadau eraill y gallwch wneud cais amdanynt ar yr un pryd, er enghraifft Taliad Annibyniaeth Personol.

Efallai y byddwch hefyd yn cael cymorth ariannol arall, er enghraifft presgripsiynau am ddim.