Hawlio lwfansau cyfalaf
Yr hyn y gallwch ei hawlio
Gallwch hawlio lwfansau cyfalaf ar eitemau rydych yn eu cadw i’w defnyddio yn eich busnes – gelwir y rhain yn ‘offer a pheiriannau’.
Yn y rhan fwyaf o achosion, gallwch ddidynnu costau llawn yr eitemau hyn oddi wrth eich elw cyn treth drwy ddefnyddio lwfans buddsoddi blynyddol (AIA).
Os ydych yn unig fasnachwr neu’n bartneriaeth a’ch bod yn defnyddio sail arian parod (yn agor tudalen Saesneg), dim ond ar geir busnes y gallwch hawlio lwfansau cyfalaf.
Yr hyn nad yw’n cyfrif fel offer a pheiriannau
Ni allwch hawlio lwfansau offer a pheiriannau ar gyfer:
- pethau rydych yn eu rhentu ar brydles (oni bai bod gennych gontract hurbwrcasu neu brydles ariannu hirdymor) – mae’n rhaid i chi fod yn berchen arnynt
- eitemau sy’n cael eu defnyddio at ddiben adloniant y busnes yn unig, er enghraifft cwch hwylio neu beiriant karaoke
- tir
- strwythurau, er enghraifft pontydd, ffyrdd, dociau
- adeiladau, gan gynnwys drysau, gatiau, caeadau, systemau nwy a dŵr o’r prif gyflenwad
Mae’n bosibl y gallwch hawlio lwfans strwythurau ac adeiladau ar gyfer strwythurau ac adeiladau.
Yr hyn sy’n cyfrif fel offer a pheiriannau
Mae offer a pheiriannau yn cynnwys:
- eitemau rydych yn eu cadw i’w defnyddio yn eich busnes, gan gynnwys ceir
- costau dymchwel offer a pheiriannau
- rhannau o adeilad yr ystyrir yn rhannau annatod, a elwir yn ‘nodweddion hanfodol’
- rhai darnau gosod, er enghraifft ceginau neu ystafelloedd ymolchi wedi’u gosod
- addasiadau i adeilad er mwyn gosod offer neu beiriannau – nid yw hyn yn cynnwys atgyweiriadau
Hawlio atgyweiriadau fel treuliau busnes os ydych yn unig fasnachwr neu’n bartneriaeth – didynnwch oddi wrth eich elw fel cost busnes os ydych yn gwmni cyfyngedig.
Nodweddion hanfodol
Nodweddion hanfodol yw:
- lifftiau, grisiau symudol a llwybrau symudol
- systemau gwresogi gofod a dŵr
- systemau aerdymheru ac oeri’r aer
- systemau dŵr poeth ac oer (ond nid cyfleusterau toiled a chegin)
- systemau trydanol, gan gynnwys systemau goleuo
- cysgod solar allanol
Darnau gosod
Gallwch hawlio am ddarnau gosod, er enghraifft:
- ceginau gosod
- switiau ystafelloedd ymolchi
- systemau larwm tân a theledu cylch cyfyng
Gallwch hawlio os ydych yn rhentu neu’n berchen ar yr adeilad, ond dim ond y person a brynodd yr eitem a all hawlio.
Pan fyddwch yn prynu adeilad oddi wrth berchennog blaenorol busnes, fel arfer gallwch ond hawlio am nodweddion hanfodol a darnau gosod y gwnaeth y perchennog blaenorol hawlio amdanynt.
Mae’n rhaid i chi gytuno ar werth y darnau gosod (yn agor tudalen Saesneg) gyda’r gwerthwr. Os na wnewch hynny, ni allwch hawlio amdanynt. Mae cytuno ar y gwerth hefyd yn golygu y gall y person sy’n gwerthu’r asedion (yn agor tudalen Saesneg) roi cyfrif cywir amdanynt.
Os ydych yn rhoi eiddo preswyl ar osod
Dim ond os yw’r canlynol yn berthnasol y gallwch hawlio am eitemau sydd i’w defnyddio mewn eiddo preswyl:
- mae gan yr adeilad fwy nag un uned breswyl, er enghraifft bloc o fflatiau
- byddant yn cael eu defnyddio mewn darn cymunedol o’r adeilad
Er enghraifft, gallwch hawlio am fwrdd neu lifft a fydd yng nghyntedd y brif fynedfa mewn bloc o fflatiau.
Gweithwyr gofal
Mae rheolau arbennig os ydych yn rhedeg busnes gofal (yn agor tudalen Saesneg).