Trosolwg

Gallwch helpu i wneud, neu wneud penderfyniadau eich hun am eiddo ac arian rhywun os ydyn nhw wedi eich penodi drwy ddefnyddio atwrneiaeth barhaus (EPA).

Disgrifir y person wnaeth eich penodi fel y ‘rhoddwr’ – chi yw eu ‘atwrnai’.

Rhaid i unrhyw benderfyniad a wnewch ar ran y rhoddwr fod ar sail eu lles gorau.

Bydd angen i chi wirio ydy’r rhoddwr wedi rhoi cyfarwyddiadau neu ganllawiau penodol i chi yn y ddogfen EPA fydd yn effeithio ar eich cyfrifoldebau.

Dim ond pwerau EPA a wnaed ac a lofnodwyd cyn 1 Hydref 2007 y gellir parhau i’w defnyddio. Ar ôl hynny rhaid i roddwyr wneud atwrneiaeth arhosol (LPA).

Mae’r canllaw hwn hefyd ar gael yn Saesneg (English).

Defnyddio’r atwrneiaeth barhaus

Gallwch ddechrau’r EPA ar unrhyw adeg os yw’r EPA yn gyfreithiol ac mae’r rhoddwr yn rhoi caniatâd i chi.

Byddwch yn gyfrifol am helpu’r rhoddwr i wneud penderfyniadau ariannol. Gan ddibynnu ar eu cyfarwyddiadau, byddwch yn helpu gyda phethau fel:

  • arian a biliau
  • cyfrifon banc a chymdeithas adeiladu
  • eiddo a buddsoddiadau
  • pensiynau a budd-daliadau

Gallai fod atwrneiod eraill – os oes dylech gadarnhau sut y mae’r rhoddwr eisiau i chi wneud penderfyniadau.

Rhaid i chi cofrestru’r EPA pan fydd y rhoddwr yn dechrau colli, neu eisoes wedi colli eu galluedd meddyliol. Mae hyn yn golygu na fedrant wneud penderfyniad pan fo angen ei wneud oherwydd diffyg meddyliol.

Er hynny rhaid i chi gynnwys y person mewn gwneud penderfyniadau ar bob cyfle, a dim ond gwneud penderfyniadau drostynt sydd ar sail lles gorau.

Rhoi’r gorau i fod yn atwrnai

Bydd yr EPA yn dod i ben os yw’r rhoddwr yn ei ganslo neu os ydyn nhw’n marw.

Gallwch ddewis rhoi’r gorau i fod yn atwrnai.

Efallai y bydd ymchwiliad yn cael ei gynnal i chi os gwneir cwyn yn eich erbyn. Gall Swyddfa’r Gwarcheidwad Cyhoeddus wneud cais i’r Llys Gwarchod i’ch atal.