Tilmaam

11 xaaladood oo jirka ah (20-todobaad oo iskaan ah) (Somali)

La cusboonaysiiyay 3 June 2026

Applies to England

Muuqaalkan gaaban wuxuu sharxayaa baaritaanka 11 xaaladood oo caafimaad oo jirka ku dhaca xilliga uurka.

11 xaaladood oo jirka ah (20-todobaad oo iskaan ah)

Ujeedada baaritaanka

Baaritaankan wuxuu dhacayaa inta u dhexeysa 18 toddobaad iyo 20 toddobaad 6 maalmood oo uurka ah waxaana badanaa loo yaqaannaa baaritaanka usbuuca 20aad.

Baaritaanka waxaa lagu fiirin doonaa 11 xaaladood oo kala duwan oo ilmaha qabi karaan, lagumana heli karo wax kasta oo qaladan.

Ku saabsan xaaladahan

Iskaanka wuxuu si faahfaahsan u eegi doonaa maskaxda, wajiga, wadnaha, lafaha, lafdhabarta, caloosha iyo kelyaha ilmahaaga.

Inta badan baaritaanka ayaa muujin doona in cunuga uu u muuqdo in uu korayo sidii la filayay laakiin mararka qaarkood cudur ayaa la heli karaa ama laga shakin karaa. Xaaladaha qaar ayaa si cad loo arki karaa marka loo eego kuwo kale. Tusaale ahaan, qaar ilmaha ah waxay qabaan dhibaato loogu yeero spina bifida, taasoo saamaysa xangulaha laf-dhabarta.

Laf-dhabarta bifida ayaa badanaa waxaa si cad loogu arki karaa iskaanka. Qiyaastii 9 ka mid ah 10kii carruur ah (boqolkiiba 90%) ee qaba xaaladdan caafimaad, waxaa lagu ogaan doonaa iskaanka.

Xaaladaha caafimaad ee wadnaha ayaa aad u adag in la arko. Iskaanka wuxuu heli doonaa qiyaastii kala bar (boqolkiiba 50%) ee dhallaanka qaba xaaladaha/cillada caafimaad ee wadnaha.

Qaar ka mid ah xaaladaha lagu arki karo baaritaanka ayaa ka micna ah in ilmuhu u baahan doono daaweyn ama qalliin kadib marka uu dhasho, tusaale ahaan dibnaha jeexan. Xaaladaha qaar oo yar, waxaa la heli karaa xaalado halis ah. Tusaale ahaan, maskaxda ilmaha, kelyaha, xubnaha gudaha ama lafaha ayaa laga yaabaa inaan si sax ah u sameysmin. Qaar ka mid ah xaaladaha aadka u daran ee dhif dhifka ah, kuwaas oo daaweyn aan suurtagal ahayn, ilmuhu wuxuu dhiman doonaa isla markiiba kadib marka uu dhasho ama xilliga uurka.

Waxaa jira macluumaad faahfaahsan oo ku saabsan xaaladaha guud ee la raadiyo inta lagu jiro baaritaankaan [NHS.UK] (https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/anomaly-scan-18-19- 20-21-toddobaadyo uur leh /).

Tijaabada baaritaanka

Inta badan masawirada waxaa sameeya shaqaale si gaar ah loo tababaray looguna yeero sonographers.

Si loo helo aragti cad oo ah iskaanka ilmahaaga, iskaanka waxaa lagu sameeyaa qol iftiinkiisu yar yahay. Iskaan-qaadaha ayaa laga yaabaa inuu u baahdo inuu shaashadda si toos ah ugu jeediyo ama uu isticmaalo xagal.

1. Waxaa lagaa codsan doonaa inaad sariir ku seexato.
2. Waxaa lagaa codsan doonaa inaad dharkaaga kore aad kor u qaaddo oo aad gaarsiiso xabadkaaga iyo inaad hoos u dhigto maradaada/surwaalkaaga oo aad gaarsiiso ilaa miskahaaga.
3. Waraaq tiish ah ayaa la dulsaarayaa dharkaaga si looga ilaaliyo inuu gaaro jeelka altarasawnka. Jeelka waxaa la marinayaa calooshaada. Jeelka waxaa laga yaabaa inuu yahay qabow.
4. iskaan-qaadaha wuxuu aalad gacanta ku hayo ku warwareejin doonaa calooshaada si uu si taxadar leh u baaro jirka ilmahaaga. Jeelka wuxuu xaqiijinayaa in aalada baaritaanka ay si wanaagsan u taabato maqaarkaaga.

Ballanta waxay caadi ahaan qaadataa ilaa 30 daqiiqo.

Iskaan qaadista wax xanuun ah ma lahan. Si kastaba ha ahaatee iskaan-qaadaha ayaa laga yaabaa inuu u baahdo inuu xoogaa cadaadis yar ah saaro calooshaada si uu u helo aragti cad oo ilmahaaga ah. Tani waxaa laga yaabaa inay ku dareensiiso raaxo darro. Sawir madow iyo caddaan ah oo ilmahaaga ah ayaa markaa lagu arki doonaa shaashadda altarasawnka.

Iskaan-qaadaha waxaa laga yaabaa inuu aamusnaado inta iskaan qaadista lagu jiro. Waa muhiim in ay feejignaadaan oo ay hawshooda xooga saaraan si ay u soo saaraan iskaan tayo wanaagsan leh.

Inta lagu jiro iskaanka, iskaan-qaadaha waxa laga yaabaa inuu ra’yi labaad weydiiyo xubin kale oo shaqaalaha ka mid ah.

Mararka qaarkood way adkaan kartaa in aragti cad laga helo iskaanka ilmahaaga. Tani waxaa sabab u noqon karta in ilmahaaga uu jiifo qaab nooc kale ah, ama waxaa laga yaabaa inaad ka sare marsan tahay miisaanka/culayska dhexdhexaadka ah. Tani macnaheedu maaha inay jiraan wax laga walwalo.

Haddii tani ay dhacdo, waxaa lagu siin doonaa iskaan labaad ugu dambayn usbuuca 23 ee uurka. Iskaan-qaadaha wuxuu isku dayi doonaa inuu dhammaystiro iskaanka xilliga ballantan xigta, laakiin mar walba suurtagal ma ahan midaas.

Marmar dhif ah, iskaankan labaad lama dhamaystiri karo. Hadday tani dhacdo, laguma soo bandhigi doono iskaan qaadis kale. Ilmahaaga waxa lagu samayn doonaa baaritaan jireed kadib markuu dhasho.

Ogaanshaha jinsiga ilmahaaga ma aha ujeedada iskaanka, laakiin inta badan isbitaalada way kuu sheegi doonaan haddii ay sahlan tahay in la arko jinsiga ilmahaaga. Iskaan kale laguuma soo bandhigi doono haddii aan jinsiga ilmahaaga la arag.

Waxaa laga yaabaa inaad u baahato in kaadiheystaada ay ka buuxdo kaadi markaad u imaanayso ballanta iskaanka. Arrintan waa in laguu caddeeyo marka ballanta laguu qabanayo. Haddii aadan hubin, waxaad la xiriiri kartaa isbitaalka.

Waxaa laga yaabaa inaad rabto in qof uu kuu soo raaco ballanta. Isbitaalada intooda badani ma ogola inay caruurta tagaan goobta iskaanka. Fadlan arrintan wax ka weydii isbitaalkaaga ka hor ballanta.

Badbaadada baaritaanka

Ma jiraan wax halis ah oo la yaqoono ee ilmaha ama hooyada ka soo gaara qaadashada baaritaanka ultrasoundka laakiin waa muhiim inaad si taxaddar leh uga fekerto inaad qaadaneysid baaritaanka usbuuca 20aad iyo haddii kale. Baaritaanku ayaa ku siin kara macluumaad macnihiisu noqon karo inaad sameyso go’aano dheeraad ah oo muhiim ah. Tusaale ahaan, waxaa lagu siin karaa baaritaanno dheeraad ah oo leh khatar ilmo-dilan.

Baaritaanka waa ikhtiyaarkaaga

Dadka qaar waxay rabaan inay ogaadaan in ilmahooda uu qabo mid ka mid ah 11-ka xaaladood oo jireed iyo in kale qaarna ma rabaan.

Haddii aad doorato in lagugu sameeyo iskaanka, waxa laga yaabaa inaad u baahato inaad samayso go’aamo shakhsi ahaaneed oo muhiim ah oo ku salaysan natiijooyinka iskaanka. Wax kasta oo aad go’aansato, waxaa ku taageeri doona kooxdaada daryeelka caafimaadka.

Diiditaanka baaritaanka

Haddii aad dooratid inaadan qaadanin baaritaanka waxaad weli haysan kartaa dhammaan qaybaha kale ee daryeelkaaga joogtada ee dhalmada ka hor ah.

Natiijooyinka soo bixi kara

Inta badan, skaanka wuxuu muujin doonaa in ilmahaaga uu u muuqdo inuu u korayo sidii la filayey iyo in aanu qabin mid ka mid ah 11 xaaladood oo jireed ee laga baaray.

Had iyo jeer waa laguu sheegi doonaa haddii shay lama filaan ah la helo inta lagu jiro iskaan qaadista.

Iskaanku ma ogaan karo dhammaan xaaladaha caafimaad. Mar walba waxaa jirta fursad ah in ilmaha uu ku dhasho xaalad caafimaad oo aan lagu arki karin iskaanka.

Baaritaano dheeraad ah

Waxaa laga yaabaa in lagu siiyo baaritaan kale si hubaal ah si loogu ogaado haddii ilmuhu uu qabo mid ka mid ah xaaladaha.

Haddii lagu siiyo baaritaano dheeraad ah, waxaa lagu siin doonaa macluumaad dheeraad ah oo ku saabsan baaritaanada si aad u go’aansato haddii aad rabto inaad qaadato iyo haddii kale. Waxaad kala hadli kartaa tan umulisadaada ama la taliye/dhakhtar. Haddii ay muhiim tahay, waxaa laguu gudbin doonaa dhakhtar takhasus, waxaana macquul ah cisbitaal kale.

Helitaanka natiijooyinkeyga

Sonographer-ku wuxuu kuu sheegi karaa maxsuullada masawirka waqtigaas.

Raadi macluumaad dheeraad ah iyo faahfaahinta kooxaha taageerada on NHS.UK.

Eeg macluumaad dheeraad ah oo ku saabsan baaritaanka altarasawndhka ee 20-ka usbuuc ah.